EPLAN is een van de meest gebruikte softwarepakketten voor elektrotechnisch ontwerp in de industrie. Toch roept het bij veel engineers en bedrijven een logische vraag op: wat kost dit eigenlijk, en bestaat er een gratis versie? In dit artikel beantwoorden we de meest gestelde vragen over EPLAN, van licentiekosten tot leermogelijkheden.
Wat is EPLAN en waarvoor wordt het gebruikt?
EPLAN is een professionele CAE-softwareoplossing (Computer Aided Engineering) die engineers gebruiken voor het ontwerpen van elektrotechnische schema’s, schakelkastdocumentatie en besturingsinstallaties. De software automatiseert en standaardiseert het volledige engineeringproces, van het eerste concept tot de uiteindelijke documentatie en productie.
Binnen de industriële automatisering is EPLAN een veelgebruikt platform voor het vastleggen van elektrotechnische installaties. De software biedt onder andere:
- Het tekenen van elektrische schema’s en bedradingsdiagrammen
- Automatische generatie van stuklijsten en kabellijsten
- Integratie met PLC-programmeeromgevingen
- Ondersteuning voor schakelkastontwerp in 3D
- Documentatiebeheer voor complexe installaties
EPLAN wordt ingezet in vrijwel alle takken van de maakindustrie: van de voedingsmiddelenindustrie en machinebouw tot systeemintegrators en energiebedrijven. Voor electrical engineers is beheersing van EPLAN dan ook een waardevolle vaardigheid op de arbeidsmarkt.
Is EPLAN gratis te gebruiken?
EPLAN is niet gratis. Het gaat om commerciële software met betaalde licenties. Er bestaat geen volledig gratis versie voor professioneel gebruik. Wel biedt EPLAN beperkte mogelijkheden voor studenten en opleidingsinstellingen, en is er een proefversie beschikbaar waarmee je de software tijdelijk kunt uitproberen.
De proefversie van EPLAN geeft toegang tot de kernfunctionaliteiten voor een beperkte periode, meestal dertig dagen. Dit is handig om te beoordelen of de software aansluit bij jouw werkwijze, maar is niet bedoeld voor structureel gebruik. Studenten kunnen via hun onderwijsinstelling soms toegang krijgen tot een educatieve licentie, die functioneel gelijkwaardig is maar uitsluitend voor leerdoeleinden gebruikt mag worden.
Er zijn ook open-source alternatieven voor het tekenen van elektrotechnische schema’s, maar die bieden doorgaans niet het niveau van automatisering, integratie en documentatiebeheer dat EPLAN levert voor professionele industriële projecten.
Hoeveel kost een EPLAN-licentie?
De prijs van een EPLAN-licentie varieert sterk afhankelijk van het gekozen pakket, het aantal gebruikers en de gewenste modules. Voor een standaard EPLAN Electric P8-licentie moet je rekenen op een investering van meerdere duizenden euro’s per jaar bij een abonnementsmodel, of een hogere eenmalige aanschafprijs bij een permanente licentie.
EPLAN hanteert verschillende licentievormen:
- Standalone licentie: gebonden aan één werkplek, lagere instapprijs
- Floating licentie: gedeeld over meerdere gebruikers binnen een netwerk, flexibeler inzetbaar
- Cloudlicentie (EPLAN as a Service): abonnementsmodel met regelmatige updates inbegrepen
Naast de basislicentie voor EPLAN Electric P8 zijn er aanvullende modules beschikbaar, zoals EPLAN Pro Panel voor 3D-schakelkastontwerp en EPLAN Harness proD voor kabelboomplanning. Elke module heeft een eigen prijsstructuur. Voor exacte prijzen is het raadzaam rechtstreeks contact op te nemen met EPLAN of een geautoriseerde reseller, omdat de kosten ook afhangen van onderhoudscontracten en supportpakketten.
Wat is het verschil tussen EPLAN en andere CAE-software?
Het belangrijkste onderscheid van EPLAN ten opzichte van andere CAE-software is de diepgaande integratie van automatisering, datagedreven engineering en uitgebreide industriestandaarden. Waar andere tools zoals AutoCAD Electrical of SEE Electrical zich richten op het tekenen van schema’s, gaat EPLAN verder met intelligente objecten, artikeldatabases en directe koppelingen naar productieprocessen.
Een vergelijking op hoofdlijnen:
- EPLAN Electric P8: marktleider in Europa, zeer uitgebreid, steile leercurve, hoge prijs
- AutoCAD Electrical: bekende naam, goede integratie met andere Autodesk-producten, minder gespecialiseerd voor elektrotechniek
- SEE Electrical: toegankelijker in gebruik en prijs, minder uitgebreid qua automatisering
- WSCAD: Duits alternatief, vergelijkbare functionaliteit, concurrerende prijs
Voor complexe industriële projecten waarbij meerdere disciplines samenwerken en documentatie nauwkeurig bijgehouden moet worden, is EPLAN doorgaans de sterkste keuze. Voor kleinere bureaus of eenvoudigere projecten kunnen goedkopere alternatieven voldoende zijn.
Hoe kun je EPLAN leren zonder hoge kosten?
Je kunt EPLAN leren via de gratis proefversie, officiële online tutorials van EPLAN zelf, YouTube-instructievideo’s en educatieve licenties via onderwijsinstellingen. De EPLAN Learning Campus biedt daarnaast betaalde maar toegankelijke online cursussen voor verschillende niveaus.
Praktische manieren om EPLAN te leren zonder grote financiële investering:
- EPLAN proefversie: download de dertig dagen durende proefversie en werk met voorbeeldprojecten
- EPLAN Learning Campus: officieel leerplatform met zowel gratis als betaalde modules
- YouTube en forums: er is een actieve community van EPLAN-gebruikers die tutorials en tips delen
- Educatieve instellingen: MBO- en HBO-opleidingen in elektrotechniek bieden vaak EPLAN als onderdeel van het curriculum
- Werkervaring: werken aan echte projecten naast een ervaren engineer is de snelste manier om praktische kennis op te bouwen
Bij ons werken engineers dagelijks met EPLAN aan uiteenlopende elektrotechnische projecten. Die praktijkervaring is onvervangbaar: theorie en software-tutorials leggen de basis, maar echte beheersing ontstaat door te werken aan complexe, live projecten in de industrie.
Wanneer is investeren in EPLAN de moeite waard?
Investeren in EPLAN is de moeite waard wanneer je regelmatig complexe elektrotechnische installaties ontwerpt, met meerdere engineers aan gedeelde projecten werkt, of documentatie moet leveren die voldoet aan strikte industrienormen. Voor incidenteel gebruik of eenvoudige schema’s wegen de kosten doorgaans niet op tegen de voordelen.
EPLAN levert de meeste waarde in situaties zoals:
- Engineeringsbureaus die meerdere projecten tegelijk beheren
- Machinebouwers en systeemintegrators met herhalende ontwerpen die gestandaardiseerd kunnen worden
- Bedrijven die schakelkasten produceren en een directe koppeling naar productiedata nodig hebben
- Organisaties die werken met internationale klanten en gestandaardiseerde documentatie vereisen
De investering in EPLAN verdient zich terug via tijdsbesparing op documentatie, minder fouten in de uitvoering en betere samenwerking tussen electrical engineers en andere disciplines. Hoe groter en complexer de projecten, hoe sneller de terugverdientijd. Voor kleine bureaus of zzp’ers met beperkte projectomvang is een goedkoper alternatief in veel gevallen een verstandigere keuze.