Nee, een elektrotechnische opleiding hoeft zeker niet je enige opleiding te zijn in dit vak. Sterker nog: de meest waardevolle engineers combineren hun technische basis met aanvullende kennis op het gebied van software, automatisering of projectmanagement. De vragen hieronder geven je een helder beeld van welke opleidingspaden en vaardigheden er écht toe doen in de elektrotechniek van 2026.
Welke opleidingen sluiten goed aan op een carrière in elektrotechniek?
Een opleiding elektrotechniek op mbo-4 of hbo-niveau vormt de meest directe route naar een carrière als elektrotechnisch engineer. Maar ook opleidingen als technische natuurkunde, mechatronica, meet- en regeltechniek of industriële automatisering leggen een sterke basis. Wat telt, is dat je begrijpt hoe elektrotechnische en besturingsinstallaties werken en hoe je die ontwerpt of verbetert.
In de praktijk zien we dat engineers met uiteenlopende technische achtergronden uitstekend functioneren in elektrotechnische rollen. Denk aan iemand met een hbo-opleiding technische natuurkunde die doorgroeit naar hardware engineering, of een mbo’er meet- en regeltechniek die uitgroeit tot specialist in schakelkastontwikkeling. De gemeenschappelijke noemer is altijd een solide begrip van elektrische systemen en besturingen.
Relevante opleidingsniveaus en richtingen op een rij:
- Mbo-4: Elektrotechniek, meet- en regeltechniek, industriële automatisering
- Hbo: Elektrotechniek, technische natuurkunde, mechatronica
- Aanvullend: Cursussen in engineeringtools zoals EPLAN, AutoCAD Electrical of See Electrical
Hoe waardevol is bijscholing naast een elektrotechnische basisopleiding?
Bijscholing is in de elektrotechniek geen luxe, maar een noodzaak. Installaties worden complexer, normen veranderen en tools ontwikkelen zich voortdurend. Engineers die investeren in aanvullende kennis, zoals kabelberekening, warmteberekening voor schakelkasten of certificeringen rondom veiligheidsstandaarden, zijn aanzienlijk breder inzetbaar en professioneel waardevoller.
Specifieke bijscholing in engineeringtools levert direct rendement op. EPLAN is in veel industriële omgevingen de standaard voor elektrotechnisch ontwerp. Wie naast zijn basisopleiding ook EPLAN beheerst, kan meteen productief meedraaien in projecten. Hetzelfde geldt voor tools als Elcad of See Electrical, afhankelijk van de sector en het type klant waarvoor je werkt.
Bijscholing loont ook op het gebied van normen en veiligheid. Kennis van relevante NEN- en IEC-normen, of ervaring met het uitvoeren van FAT-procedures (Factory Acceptance Tests), maakt je als engineer veel zelfstandiger en waardevoller voor opdrachtgevers.
Wat leer je in de praktijk dat geen enkele opleiding je leert?
In de praktijk leer je hoe je omgaat met de realiteit van een project: afwijkende klantstandaarden, onverwachte technische beperkingen op locatie en de kunst van het proactief communiceren met een opdrachtgever. Geen opleiding bereidt je volledig voor op het moment dat een installatie ter plaatse anders blijkt te zijn dan de tekeningen aangeven.
Praktijkervaring leert je ook hoe je prioriteiten stelt onder tijdsdruk, hoe je documentatie bijhoudt die collega’s en klanten echt iets zegt, en hoe je inbedrijfstellingen begeleidt waarbij meerdere disciplines tegelijk aan het werk zijn. Dit soort situationele intelligentie is moeilijk te onderwijzen, maar wel precies wat ervaren engineers onderscheidt van recent afgestudeerden.
Daarnaast ontwikkel je in de praktijk een intuïtie voor veelvoorkomende fouten en valkuilen in ontwerpen. Je leert welke keuzes op papier logisch lijken, maar in een schakelkast of op een installatievloer problemen geven. Die praktische scherpte is goud waard.
Moet je software kunnen programmeren als elektrotechnisch engineer?
Als hardware engineer hoef je niet zelf PLC-software te programmeren, maar basiskennis van besturingssoftware maakt je aanzienlijk effectiever. Je werkt in de praktijk nauw samen met software engineers, en als je begrijpt hoe een PLC-programma is opgebouwd, kun je veel beter communiceren over de aansluiting tussen hardware en software.
Voor engineers die wél richting software engineering willen, is programmeerkennis uiteraard onmisbaar. In industriële automatisering werken software engineers met platforms van fabrikanten als Siemens, Beckhoff, Allen Bradley, Mitsubishi, Schneider, Bachmann en B&R. Kennis van één of meerdere van deze omgevingen opent veel deuren.
Wie als hardware engineer zijn waarde wil vergroten, kan ook zonder diepgaande programmeerkennis goed functioneren. Wat wél helpt:
- Begrijpen hoe een PLC-besturing is opgebouwd en welke signalen worden uitgewisseld
- Basiskennis van I/O-configuraties en communicatieprotocollen
- Vermogen om technische vragen te stellen aan software engineers op het juiste abstractieniveau
Wanneer is een mbo-4-opleiding voldoende voor een functie in elektrotechniek?
Een mbo-4-opleiding is in veel functies binnen de elektrotechniek meer dan voldoende, zeker wanneer je die combineert met relevante werkervaring en aanvullende toolkennis. Voor rollen waarbij je elektrotechnische schema’s uitwerkt, schakelkasten ontwerpt of installatiedocumentatie opstelt, is een sterke mbo-achtergrond een prima vertrekpunt.
Of een mbo-4-diploma voldoende is, hangt sterk af van de complexiteit van de projecten en de zelfstandigheid die van je wordt verwacht. In functies waarbij je onder begeleiding werkt aan duidelijk omschreven deelprojecten, is mbo-4 vaak prima. Wil je zelfstandig complete elektrotechnische ontwerpen realiseren of klanten adviseren over systeemkeuzes, dan is aanvullende ervaring of hbo-niveau doorgaans een vereiste.
Praktijkervaring weegt in de elektrotechniek zwaar. Een mbo-4-engineer met vijf jaar relevante werkervaring en aantoonbare beheersing van tools als EPLAN is in veel gevallen waardevoller dan een hbo-afgestudeerde zonder praktijkervaring. Het gaat uiteindelijk om wat je kunt laten zien, niet alleen om het diploma dat je op zak hebt.
Hoe wij bij EXPRO Engineering omgaan met jouw opleidingsachtergrond
Bij EXPRO Engineering kijken we verder dan alleen je diploma. We werken met elektrotechnisch en software engineers die een mbo-4- tot hbo-achtergrond hebben en die zich kenmerken door echte passie voor het vak. Of je nu hardware engineer bent met jarenlange ervaring in schakelkastontwikkeling en EPLAN, of software engineer met kennis van Siemens of Beckhoff: wij zoeken mensen die zichzelf blijven ontwikkelen en die zelfstandig kunnen werken in complexe projectomgevingen.
Wat wij bieden aan elektrotechnisch engineers die komen werken:
- Uitdagende projecten in industriële automatisering, van PLC-besturingen tot software-optimalisering voor dynamische UPS-systemen
- Werken bij opdrachtgevers in diverse sectoren, waaronder de voedingsmiddelenindustrie en systeemintegrators
- Een omgeving waarin iedereen, tot op directieniveau, een technische achtergrond heeft
- Ruimte voor bijscholing en doorgroei op basis van jouw ambities en specialisme
- Projecten vanuit onze vestigingen in Hengelo, Gorinchem en Assen
Ben jij een ervaren elektrotechnisch of software engineer die toe is aan een nieuwe uitdaging? Neem contact met ons op en ontdek welke projecten bij jouw achtergrond en ambities passen.